Aromat Kapenalan Dhalem Arabat tor Ajaga Basa tor Sastra Madura


Seluruh konten di Lalampan.com terbuka untuk dibaca, dipelajari, dan dimanfaatkan sebagaimana mestinya.

Jika tulisan-tulisan di ruang ini dirasa bermanfaat, panjennengan dapat ikut Arokat Lalampan melalui sedekah seikhlasnya—secangkir kopi, 3K, atau doa terbaik. Dukungan kecil panjennengan membantu kami terus merawat bahasa, sastra, dan jejak budaya Madura. (Dana: 0819-0807-1122 & BRI: 3838-01-008754-53-2)


Aromat Kapenalan Dhalem Arabat tor Ajaga Basa tor Sastra Madura

GANCARAN|| Aromat (tor arabat, ajaga tor makoko sangkolan bangaseppo se aropa) Basa tor Sastra Madura napa pole se eatorragiya monggu ngangodhadan jaman mangken se aropa generasi alpa ban samacemma generasi neka tak cokop lebat slogan, imbauan otaba sakadar nempellagi pangajaran Basa Madura neng sakola’an. Basa bakal odhi’ (tor badha) bila eguna’agi kalaban aktif sareng penotor epon, otama epon na’-kana ngodhana. Mela dhari gapaneka, aromat tor ajaga Basa Madaura parlo eara’agi sopaja na’-kana’ ngodha gadhuwan pangaonengan se nyata, barranca tor gampang eprakteggagi dhalem kaodhi’an re-sa’are, sae neng sakola’an jugan e bakto laenna.

Kapenalan abasa madura neka minimal bisa dhalem empa’ hal paneka, akadiya Maca, Ngedingngagi, Akandha tor Noles, saenggana kalaban paneka, banne sakadar bisa abasa namong ajalan nojju dha’ kapenalan dhalem aguna’an Basa Madura menangka pakakas kaangguy madhapa’ guli-karetegga ate ban pekkeran (ekspresi) tor baranca.

Badha empa’ kapenalan se paleng sakone’ kodu kaonenge enggi paneka

Maca (membaca-reading)

Maca (mon badha bahan epon kaangguy ebaca), aropa’agi labang se bakal nojjuwagi dha’ pan-sanapan oca’ (kosakata), okara (kalemat), dhalem maca jugan bakal apanggi parebasan, pantun, tor jugan nilai-nilai akadiya andhap asor, baburugan kantos se becce’, tor jugan Oca’ Lalonget (Rarenggan Basa).

Ret-mored neka ta’ kodu tor ta’ coma maca pangajaran Buku Basa Madura (se badha bukuna), tape jugan bisa epaonenge monggu okara-gancaran se laen, akadiya caretana kaodhi’an magarsare, dungngeng, napa pole kantos badha artikel, berta, kabar, sanja’, carpan, naska pidato, gancaran aropa dha-kandha tor serradan sastra laen epon.

Kapenalan maca (maos) jugan bisa diara’agi monggu dhalem panggeng monggu ondhagga Basa, asabab dhalem Basa Madura, banne sakadar teppa’ secara sosonan okara namong jugan lerres dhalem sorot sanderra basa agumantong kalaban pasera akandha otaba adhabu asabab ganeka aropa’agi pangormadan monggu oreng laen.

Kalaban maca se seggut tor gasek, ret-moret otaba na’-kana’ neka bakal sajan familiar (akrab) kalaban sadaja oca’ tor pola okara Basa Madaura. Manabi paneka kalampa, Basa Madura bakal tombu.

Ngedhingngagi (Nyimak-Listening)

Kapenalan se kodu eka’andhi’ na’-kana’ samangken enggi paneka ngedhingngagi otaba listening. Basa ponapa bai neka saestona lakar kodu edhingngagi, tamaso’ Basa Madura, manabi dhimen, na’-kana’ kene’, se ajar acaca neka enggi ajar ngedhingngagi gallu sadaja basa, otamana Basa Madura, enggi ta’ laju ngoca’, manabi laju ngoca’ enggi ta’ kera, melana dhari samangken, kodu kagali (sadari), ja’ kodu ngedhingngagi oreng adha-kandha, careta, pidato, tembang, berta, pola jugan badha wawancara (podcast), drama radio, tor jugan lawak

Manabi dhimen enggi lakar bannya’ kacong-cebbing (na’-kana’ neka) se ngedhingngagi careta dhari kae-nyaena, namong ta’ oneng samangken. Kalaban ngagali lebat ngedhingngagi bakal oneng ka cem-macemma carana ngoca’, ongga toronna sowara, alos-dhammang-berra’na, kantos gulina mowa, se ka’dhimma hal paneka sobung tolessa neng buku.

Dhalem aromat Basa Madura, Ngedhingngagi gadhuwan guna se lebar, kalaban ngedhingngagi, na’-kana’ ngodha bisa merengngagi secara langsung sadaja basa se eguna’agi oreng towa, ke-kae-sareng nye-nyae, oreng neng Masyarakat, kantos tokang seni, jugan oreng se pon penal dhalem basa madura. Kalaban paneka, nyangkolaggi Basa Madura jugan ngaterragi kabudhajan madura monggu na’-kana’ ngodha.

3.      Acaca (Bicara/Speaking)

Kapenalan se paleng enggi paneka pajat bisa acaca/adha-kandha tor adhabu, akadiya se badan kaula atorragi, manabi molae gi’ kana’ ampon eatorragi sareng reng seppona kangguy abasa Madura kalaban lerres, seggut merengngagi Basa Madura, ampon biyasa apanggi kalaban Basa Madura, banne sakadar apanggi Basa Madura, bila e sakola’an, tanto neka bakal gampang (bisa parana) dhalem adha-kandha dhalem Basa Madura.

Melana na’-kana’ ngodha otaba moret se badha e sakola’an neka banne namong bisa abasa Madura, namong jugan bangal, aromasa perak manabi aguna’agi Basa Madura, napa pole Abasa Madura se alos tor lerres sorot sanderra Basana.

Dhalem acaca otaba adhabu, neka pajat badha pangajaran khusus, sampe badha pangajaran aropa’agi Public Speaking, enggi manabi neng Madura, gi’ arangka’, sopaja Basa Madura neka jugan bisa akadiya paneka.

4.      Noles (Nulis-Writing)

Kapenalan jugan se ta’ kala sae enggi paneka noles. Kapenalan paneka bakal bisa asababbagi Basa Madura ta’ coma esangkollagi lebat lesan (caca ka kopeng), tape jugan bakal daddi dokumen, bisa jugan aropa karya sastra, pakakas sakola’an tor jugan neng roma digital. Ret-moret otaba na’-kana’ bisa amolae kalaban noles dhari se sa-biyasa gallu, ta’ neng laju se tenggi parana. Akadiya pangalaman aba’ dibi’na, adha-kandha sareng reng-seppona, gancaran/artikel pendha’, saenggana pola bisa epatombu daddi sanja’, carpan, pidato, berta, kantos tolesan aropa sastra.

Dhari empa’ kapenalan ganeka, aropa’agi dhasar monggu pasera bisaos, enggi ta’ kodu penal sadaja, bisa namong cokop akandha, artena bisa acaca, tor jugan merengngagi dhadhabu neka ta’ sara (Cuma bisa speaking & listening), mela dhari gapaneka sampeyan bisa mele pan-sanapan kapenalan se bisa tombu dhari empa’ ganeka, akadiya

1.      Pidato

Pidato (binatu) aropa’agi kapenalan se langsung tombu dhari penalla acaca/adhabu, bisa aropa pidato agama, laporan, tor jugan laenna, na’-kana’ bisa ajar nyoson pekkeranna dibi’, mele oca’ se lebur, tor aguna’agi ondhagga basa, ngator tenggi-toronna Basa ban Okara, saenggana sadaja pekkeranna bisa epadhapa’ kalaban sae, pidato jugan bisa ngajari bangalla ret-moret ongga ka panggung. Sa laen ganeka, e baba paneka kapenalan se langkong sae sampeyan ajari, molae dhari:

2.      Dungngeng

3.      Maca Sanja’ (Puisi)

4.      Lawakan

5.      Noles Carpan

6.      Tembang tor Nyanye

7.      Parenteng Lampa Otaba Maca Berta

Se langkong sae enggi paneka, sampeyan bisa jugan arabat tor aromat Basa Madura lebat CARAKAN MADURA. Manabi sampeyan kantos penal neng CARAKAN, ka’dhinto aropa’agi kapenalan se tenggi.


Post a Comment

Previous Post Next Post

Contact Form